Uczeń w czarnej bluzie siedzi w klasie podczas lekcji w szkole.

5 października świętują nauczyciele. A skąd data 14 października?

5 października przypada Światowy Dzień Nauczyciela, obchodzony w wielu krajach. W Polsce szkolne obchody zwykle odbywają się 14 października, w Dniu Edukacji Narodowej. Obie daty dotyczą pracy nauczycieli, ale mają inne pochodzenie i inne oficjalne nazwy. W zaproszeniu na szkolną uroczystość warto więc podać tę nazwę, która odpowiada dacie wydarzenia.

Dlaczego Światowy Dzień Nauczyciela przypada 5 października

UNESCO wskazuje 5 października jako datę Światowego Dnia Nauczyciela. Święto zwraca uwagę na rolę nauczycieli oraz warunki, w jakich wykonują swoją pracę. Jego międzynarodowy charakter pozwala mówić o edukacji ponad granicami jednego kraju.

Data nawiązuje do przyjęcia w 1966 roku międzynarodowego zalecenia dotyczącego statusu nauczycieli. UNESCO podaje, że Światowy Dzień Nauczyciela jest obchodzony od 1994 roku. Są to dwa różne punkty odniesienia: wcześniejszy dokument wyjaśnia wybór daty, a późniejszy rok wskazuje początek obchodów święta. To także wyjaśnia, dlaczego 5 października pojawia się w komunikatach organizacji międzynarodowych, nawet jeśli kalendarz szkolnych uroczystości w danym państwie wygląda inaczej.

W Polsce także można tego dnia podziękować nauczycielom albo poświęcić lekcję rozmowie o ich pracy. Użycie nazwy „Światowy Dzień Nauczyciela” jasno wskazuje jednak, że chodzi o obchody międzynarodowe. Sam fakt, że święto przypada 5 października, nie przenosi polskiego Dnia Edukacji Narodowej na tę datę.

Co upamiętnia polski Dzień Edukacji Narodowej 14 października

Polską datę wyjaśnia art. 74 Karty Nauczyciela, dostępnej w urzędowym serwisie aktów prawnych. Przepis wskazuje 14 października, rocznicę utworzenia Komisji Edukacji Narodowej, jako Dzień Edukacji Narodowej. Określa go również jako święto wszystkich pracowników oświaty.

Komisję Edukacji Narodowej powołano w 1773 roku. Odwołanie do jej powstania nadaje polskiemu świętu historyczny kontekst: 14 października jest okazją do przypomnienia dziejów edukacji w Polsce i docenienia osób, które dziś tworzą szkoły oraz inne placówki oświatowe. Historyczna rocznica tłumaczy datę polskiego święta; nie jest źródłem daty obchodów międzynarodowych.

To także powód, dla którego oficjalna nazwa obejmuje więcej niż samych nauczycieli. Szkolna uroczystość może skupiać się na wychowawcach i pedagogach, ale Dzień Edukacji Narodowej jest świętem wszystkich pracowników oświaty. Ma to znaczenie przy pisaniu życzeń, przygotowywaniu przemówienia i wskazywaniu adresatów podziękowań. Jeśli wiadomość jest skierowana do całej społeczności pracowników szkoły, jej treść powinna odpowiadać temu szerszemu zakresowi.

5 października świętują nauczyciele. A skąd data 14 października?

Potocznie 14 października często nazywa się „Dniem Nauczyciela”. Takie określenie jest zrozumiałe w codziennej rozmowie. W oficjalnym komunikacie szkoły pełna nazwa „Dzień Edukacji Narodowej” trafniej oddaje jednak zarówno brzmienie przepisu, jak i szerszy krąg osób, których dotyczy święto.

Co potwierdzają źródła obu nazw

Źródła odpowiadają na dwa odrębne pytania. Strona UNESCO pozwala ustalić, skąd bierze się międzynarodowa data 5 października i jak nazywa się obchodzone wtedy święto. Art. 74 Karty Nauczyciela wskazuje polską datę, nazwę oraz adresatów Dnia Edukacji Narodowej. Gdy w szkolnym tekście pojawiają się oba święta, warto zachować to rozróżnienie także w podpisach zdjęć, tytułach zaproszeń i kalendarzu wydarzeń. Sama wzmianka o nauczycielach nie wystarcza do rozpoznania, o którą datę chodzi; rozstrzygają nazwa i dzień obchodów.

Jak nazwać obchody w szkolnym kalendarzu

Najprostsza zasada opiera się na dacie. Przy wydarzeniu organizowanym 5 października można napisać: „Światowy Dzień Nauczyciela – rozmowa o pracy nauczycieli na świecie”. Przy uroczystości 14 października odpowiedni będzie zapis: „Dzień Edukacji Narodowej – szkolne podziękowania dla pracowników oświaty”. Tak sformułowany tytuł mówi odbiorcy zarówno, które święto szkoła ma na myśli, jak i czego dotyczy zapowiadane wydarzenie.

Jeśli szkoła wspomina o obu świętach w jednej wiadomości, dobrze podać ich pełne nazwy i daty już w pierwszym zdaniu. Przykładowo: „5 października obchodzimy Światowy Dzień Nauczyciela, a 14 października Dzień Edukacji Narodowej”. Rodzice i uczniowie od razu wiedzą wtedy, do którego święta odnosi się zapowiadane wydarzenie. To szczególnie przydatne, gdy szkoła publikuje jedną zapowiedź na początku października, a osobną relację po późniejszej uroczystości.

Daty nie wymagają wyboru jednego „właściwego” dnia na okazanie wdzięczności. Mają różne znaczenie: pierwsza łączy rozmowę o nauczycielach z perspektywą międzynarodową, druga wynika z polskiej tradycji i ma nazwę wskazaną w ustawie. Przed publikacją szkolnego komunikatu wystarczy więc sprawdzić zapis przy dacie: 5 października – Światowy Dzień Nauczyciela; 14 października – Dzień Edukacji Narodowej.

Źródło: UNESCO

Komentarze

Brak komentarzy. Bądź pierwszy!

Więcej artykułów