Dzień Osób Starszych: sprawdź mieszkanie pod kątem upadków

Przed 1 października, Międzynarodowym Dniem Osób Starszych, warto przejść z bliską osobą po jej mieszkaniu i sprawdzić miejsca, w których łatwo się potknąć lub stracić równowagę. Kilka prostych zmian może pomóc ograniczyć ryzyko upadku, choć go nie wyeliminuje. Jeśli upadki już się zdarzały, domowy przegląd warto połączyć z rozmową z lekarzem.

Autor: redakcja BJS Studio. Data publikacji: 29 września 2026 r.

Przejdź codzienną trasę po mieszkaniu

Zacznij od drogi między łóżkiem, łazienką i kuchnią. Sprawdź ją także przy słabszym świetle: czy włącznik jest łatwo dostępny, a przejście dobrze widoczne? Zwróć uwagę na progi, narożniki mebli i miejsca, w których trzeba omijać przedmioty.

Podczas przeglądu sprawdź kolejno:

• Dywaniki: czy leżą stabilnie i nie podwijają się na brzegach? Luźny dywanik można usunąć albo zabezpieczyć tak, by się nie przesuwał.
• Przewody i drobiazgi: czy kabel, torba lub buty nie leżą na trasie przejścia? Uporządkuj je poza drogą, po której bliska osoba zwykle chodzi.
• Obuwie: czy domowe buty dobrze trzymają się stopy i mają podeszwę, która nie ślizga się łatwo po podłodze?
• Codzienne przedmioty: czy okulary, telefon, naczynia i ubrania są w zasięgu ręki, bez potrzeby wchodzenia na stołek lub sięgania wysoko?

Wprowadzaj zmiany razem z osobą, która mieszka w tym domu. Przesunięcie rzeczy może ułatwić korzystanie z mieszkania, ale przedmioty odłożone w nowe miejsce trzeba później umieć znaleźć.

Zapytaj, gdzie poruszanie się sprawia trudność

Przegląd mieszkania to dobry początek rozmowy: „Czy jest miejsce, w którym trudno ci przejść albo czujesz się niepewnie?”. Zapytaj też, czy problem pojawia się przy wstawaniu, nocnej drodze do łazienki lub noszeniu rzeczy. Odpowiedzi mogą wskazać miejsca, których nie zauważysz podczas samego oglądania podłogi.

Nie zakładaj, że każdy dywanik albo mebel trzeba usunąć. Ustalcie wspólnie, które przeszkody rzeczywiście utrudniają ruch i jakie rozwiązanie będzie wygodne dla osoby korzystającej z mieszkania na co dzień.

Po upadku porozmawiaj z lekarzem

Jeśli bliska osoba już upadła, nawet bez widocznego urazu, warto powiedzieć o tym lekarzowi i opisać okoliczności zdarzenia. Konsultacja jest ważna także wtedy, gdy pojawiają się zawroty głowy, chwiejność lub obawa przed chodzeniem. Lekarz może ocenić możliwe przyczyny i wskazać dalsze kroki odpowiednie do sytuacji.

Organizacja Narodów Zjednoczonych wskazuje 1 października jako datę Międzynarodowego Dnia Osób Starszych. Światowa Organizacja Zdrowia opisuje upadki jako istotne zagrożenie dla zdrowia oraz przedstawia sposoby ograniczania ryzyka. Przed świętem dobrym pierwszym krokiem jest wspólne sprawdzenie trasy, którą bliska osoba pokonuje w domu najczęściej.

Źródło: Organizacja Narodów Zjednoczonych