Ta zapiekanka z ziemniaków i pora to ciepły, sycący obiad z kilku łatwo dostępnych składników. Cienkie, równe plastry ziemniaków pieką się w śmietankowym płynie, a przykrycie naczynia na początku pomaga zmiękczyć środek, zanim wierzch się zarumieni. Przepis wystarcza na 4 porcje i sprawdzi się w sobotę lub niedzielę.
Składniki na 4 porcje
Przygotuj naczynie żaroodporne o wymiarach około 20 × 30 cm. Jeśli ma inną wielkość, ułóż składniki w warstwie o podobnej grubości. W głębszym naczyniu warzywa będą ułożone grubiej, więc pieczenie może potrwać dłużej.
- 1 kg ziemniaków
- 1 duży por, około 250 g
- 200 ml śmietanki 18% lub mleka
- 150 ml bulionu warzywnego albo wody
- 100 g tartego sera, na przykład goudy lub sera żółtego
- 1 łyżka masła do posmarowania naczynia
- 1 mały ząbek czosnku, drobno posiekany lub przeciśnięty
- 1 łyżeczka suszonego tymianku albo majeranku
- ½ łyżeczki soli, pieprz do smaku
- szczypta gałki muszkatołowej, jeśli jest pod ręką
Mleko zamiast śmietanki da lżejszy płyn. W tej wersji szczególnie sprawdź miękkość ziemniaków przed wyjęciem zapiekanki i upewnij się, że płyn wypełnia szczeliny między plastrami. Ser można pominąć albo zastąpić innym, który dobrze się topi. Jeśli dodajesz słoną wędlinę, uwzględnij ją przy doprawianiu, bo ser i wędliny mogą zwiększyć słoność dania.
Jak przygotować ziemniaki i pora
Rozgrzej piekarnik do 190°C, grzanie góra–dół. Posmaruj masłem naczynie. Ziemniaki obierz, opłucz i pokrój w plastry o grubości około 3 mm. Najłatwiej uzyskać równą grubość, używając ostrego noża i krojąc na stabilnej desce. Mandolina też się sprawdzi, jeśli korzystasz z niej ostrożnie.
Równe plastry pieką się w podobnym tempie. Bardzo grube kawałki mogą pozostać twarde, gdy cieńsze już zmiękną, dlatego unikaj łączenia cienkich plasterków z dużymi kawałkami. Po pokrojeniu nie trzeba płukać ziemniaków ponownie: skrobia pomaga lekko zagęścić płyn, gdy całość się piecze.
Odetnij korzenie i ciemnozielone, twarde liście pora. Jasną i jasnozieloną część przekrój wzdłuż, dokładnie opłucz między warstwami, a następnie pokrój w cienkie półplasterki. Ziemia często zostaje między liśćmi, więc samo opłukanie pora z zewnątrz może nie wystarczyć.
Układanie i pieczenie krok po kroku
- W misce wymieszaj śmietankę z bulionem lub wodą, czosnkiem, tymiankiem, solą, pieprzem i gałką muszkatołową.
- Ułóż w naczyniu połowę ziemniaków, lekko zachodzącymi na siebie plastrami. Rozsyp na nich połowę pora. Powtórz z pozostałymi ziemniakami i porem.
- Zalej warzywa płynem. Powinien wypełnić szczeliny i sięgać mniej więcej do górnej warstwy ziemniaków; nie musi ich całkowicie przykrywać. Posyp serem.
- Przykryj naczynie pokrywką lub szczelnie folią aluminiową i piecz przez 40 minut. Para zatrzymana pod przykryciem pomaga zmiękczyć środek, zanim wierzch mocniej się zrumieni.
- Zdejmij przykrycie i piecz kolejne 20–30 minut, aż wierzch będzie złocisty, a płyn zacznie lekko bulgotać przy brzegach.
- Sprawdź środek cienkim nożem lub patyczkiem: powinien przechodzić przez ziemniaki bez wyczuwalnego oporu. Jeśli plastry są nadal twarde, przykryj naczynie ponownie i piecz jeszcze 10 minut, po czym sprawdź ponownie.
- Odstaw zapiekankę na około 10 minut przed krojeniem. Płyn nieco zgęstnieje, a porcje będą łatwiejsze do nałożenia.
Łączny czas pieczenia wynosi zwykle 60–70 minut, ale zależy od grubości plastrów, rodzaju ziemniaków i naczynia. Kolor wierzchu nie mówi, czy środek jest już miękki, dlatego sprawdź ziemniaki w centralnej części zapiekanki. Jeśli zewnętrzna warstwa jest już złocista, a środek nadal stawia opór, ponowne przykrycie pozwoli kontynuować pieczenie bez nadmiernego rumienienia wierzchu.
Jak dopasować dodatki do tego, co jest w domu
Zapiekankę można podać samą albo dobrać do niej prosty dodatek. Wybierz to, co już masz:
- do lekkiej wersji: surówkę z kapusty, marchewkę z jabłkiem lub ogórki kiszone;
- dla bardziej wyrazistego smaku: dodatkowy pieprz, szczypiorek albo odrobinę musztardy w sosie;
- jeśli w lodówce zostały pieczarki, podsmaż je krótko przed ułożeniem warstw;
- jeśli chcesz dodać boczek lub szynkę, użyj niewielkiej ilości i pamiętaj, że wędliny oraz ser mogą zwiększyć słoność dania.
Składniki można dostosować do liczby osób, zachowując podobną grubość warstwy. Ziemniaki, por i płyn łatwo przeliczyć na mniejszą lub większą porcję, ale przy głębszym ułożeniu warzyw warto kierować się sprawdzeniem miękkości, a nie samym orientacyjnym czasem pieczenia. Koszt zależy od miejsca zakupu i aktualnych cen, więc najlepiej ocenić go na podstawie własnego koszyka.
Źródło: Editorial research
Komentarze